7 sách tư duy và tâm lý giúp người làm nội dung hiểu động cơ khách hàng hơn

Khi viết bài '7 sách tư duy và tâm lý giúp người làm nội dung hiểu động cơ khách hàng hơn', mình chỉ muốn giải một vấn đề rất cụ thể: nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động.

Nếu phải gọi tên lý do mình viết bài này, nó không phải vì cuốn sách hay chủ đề này đang nổi. Nó đến từ một cảm giác rất quen: nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động.

Khi đọc lại những ghi chú liên quan, mình thấy giá trị lớn nhất không nằm ở câu chữ bóng bẩy mà ở cách một vài ý đúng có thể kéo mình về lại nhịp sống sáng hơn. Bài này sẽ đi theo hướng đó: bình tĩnh, cụ thể và không thần thánh hóa sách.

Mình chọn sách theo tiêu chí nào

Với các danh sách kiểu này, điều mình sợ nhất là biến chúng thành một loạt tên sách na ná nhau, chỉ thay từ khóa đích. Nên tiêu chí đầu tiên luôn là: mỗi cuốn phải giải một phần khác nhau của cùng một vấn đề, chứ không chỉ cùng nằm chung một kệ.

Tiêu chí thứ hai là mức độ dùng được. Nếu một cuốn chỉ hay ở tầng ý tưởng nhưng quá xa với bối cảnh người đang gặp nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động, mình sẽ không ưu tiên đưa lên đầu danh sách. Đọc đúng cuốn ở đúng giai đoạn luôn đáng hơn đọc một cuốn nổi tiếng nhưng lệch nhu cầu.

1. Influence

Influence của Robert Cialdini hợp với người đang đối mặt với nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động vì cuốn này khá mạnh ở chuyện con người có một số nguyên tắc phản ứng khá phổ biến trước thuyết phục, và hiểu chúng giúp ta vừa giao tiếp hiệu quả hơn vừa tự bảo vệ mình khỏi tác động thiếu lành mạnh.. Điều mình thích là sách không chỉ dừng ở ý đẹp mà thường cho người đọc một cách nhìn đủ rõ để biết nên đổi ở đâu trước.

Nếu chọn cuốn này, mình nghĩ nên đọc nó với kỳ vọng đúng: Người làm marketing, bán hàng, đàm phán, quản lý hoặc ai muốn hiểu sâu hơn về cách con người bị tác động. Điểm cần giữ tỉnh táo là người mong một cuốn dạy mẹo thao túng nhanh; cuốn này có giá trị hơn khi được đọc như sách về hành vi và đạo đức thuyết phục.. Chính chỗ đó quyết định sách này sẽ mở đường hay chỉ thêm một cuốn vào kệ.

2. This Is Marketing

This Is Marketing của Seth Godin hợp với người đang đối mặt với nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động vì cuốn này khá mạnh ở chuyện marketing tốt không chỉ là đẩy thông điệp đi xa, mà là phục vụ đúng nhóm người, với lời hứa phù hợp, bằng sự thấu hiểu và tính nhất quán dài hạn.. Điều mình thích là sách không chỉ dừng ở ý đẹp mà thường cho người đọc một cách nhìn đủ rõ để biết nên đổi ở đâu trước.

Nếu chọn cuốn này, mình nghĩ nên đọc nó với kỳ vọng đúng: Người làm thương hiệu, nội dung, solo business và founder muốn nhìn marketing như một công việc tạo giá trị lâu dài. Điểm cần giữ tỉnh táo là người muốn ngay một bộ playbook chạy quảng cáo hoặc thủ thuật tối ưu ngắn hạn.. Chính chỗ đó quyết định sách này sẽ mở đường hay chỉ thêm một cuốn vào kệ.

3. Building a StoryBrand

Building a StoryBrand của Donald Miller hợp với người đang đối mặt với nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động vì cuốn này khá mạnh ở chuyện thông điệp marketing rõ hơn khi thương hiệu ngừng nói lan man về chính mình và giúp khách hàng thấy họ là nhân vật trung tâm đang cần một hướng dẫn đáng tin.. Điều mình thích là sách không chỉ dừng ở ý đẹp mà thường cho người đọc một cách nhìn đủ rõ để biết nên đổi ở đâu trước.

Nếu chọn cuốn này, mình nghĩ nên đọc nó với kỳ vọng đúng: Người làm marketing, viết landing page, viết trang dịch vụ, email bán hàng hoặc thương hiệu cá nhân muốn nói rõ giá trị hơn. Điểm cần giữ tỉnh táo là người coi mô hình này như công thức điền vào chỗ trống mà không hiểu khách hàng thật đang vướng gì.. Chính chỗ đó quyết định sách này sẽ mở đường hay chỉ thêm một cuốn vào kệ.

4. Thinking, Fast and Slow

Thinking, Fast and Slow của Daniel Kahneman hợp với người đang đối mặt với nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động vì cuốn này khá mạnh ở chuyện con người có xu hướng dùng các lối tắt tinh thần để ra quyết định nhanh, nhưng các lối tắt đó vừa hữu ích vừa dễ tạo sai lệch mà chính mình không nhận ra.. Điều mình thích là sách không chỉ dừng ở ý đẹp mà thường cho người đọc một cách nhìn đủ rõ để biết nên đổi ở đâu trước.

Nếu chọn cuốn này, mình nghĩ nên đọc nó với kỳ vọng đúng: Người muốn hiểu sâu hơn về phán đoán, thiên kiến nhận thức và lý do mình dễ nghĩ chắc về điều chưa thật chắc. Điểm cần giữ tỉnh táo là người đang tìm một cuốn dễ đọc, nhẹ và có tính hướng dẫn thực hành trực tiếp có thể thấy sách khá dày và nặng khái niệm.. Chính chỗ đó quyết định sách này sẽ mở đường hay chỉ thêm một cuốn vào kệ.

5. The Psychology of Money

The Psychology of Money của Morgan Housel hợp với người đang đối mặt với nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động vì cuốn này khá mạnh ở chuyện tiền bạc hiếm khi chỉ là bài toán kiến thức; phần lớn quyết định tài chính được dẫn bởi trải nghiệm, cảm xúc, nỗi sợ và cảm giác đủ của mỗi người.. Điều mình thích là sách không chỉ dừng ở ý đẹp mà thường cho người đọc một cách nhìn đủ rõ để biết nên đổi ở đâu trước.

Nếu chọn cuốn này, mình nghĩ nên đọc nó với kỳ vọng đúng: Người muốn bình tĩnh hơn khi nói về tiền, đầu tư và lối sống, đặc biệt là người mới hoặc người từng thấy mình bị cuốn vào so sánh. Điểm cần giữ tỉnh táo là người đang cần chiến lược đầu tư chi tiết, số liệu kỹ thuật hoặc hướng dẫn sản phẩm tài chính cụ thể sẽ cần tài liệu bổ sung.. Chính chỗ đó quyết định sách này sẽ mở đường hay chỉ thêm một cuốn vào kệ.

6. Made to Stick

Made to Stick của Chip Heath và Dan Heath hợp với người đang đối mặt với nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động vì cuốn này khá mạnh ở chuyện ý tưởng dễ lan truyền và dễ nhớ thường có vài đặc điểm chung như đơn giản, cụ thể, bất ngờ, đáng tin, giàu hình ảnh và chạm cảm xúc.. Điều mình thích là sách không chỉ dừng ở ý đẹp mà thường cho người đọc một cách nhìn đủ rõ để biết nên đổi ở đâu trước.

Nếu chọn cuốn này, mình nghĩ nên đọc nó với kỳ vọng đúng: Người viết nội dung, làm giáo dục, marketing, thuyết trình hoặc cần truyền đạt ý tưởng sao cho người khác nhớ được. Điểm cần giữ tỉnh táo là người dùng khung này chỉ để làm nội dung giật mà bỏ qua sự thật và chiều sâu.. Chính chỗ đó quyết định sách này sẽ mở đường hay chỉ thêm một cuốn vào kệ.

7. Never Split the Difference

Never Split the Difference của Chris Voss hợp với người đang đối mặt với nội dung chưa chạm vì chưa hiểu sâu điều gì khiến khách hàng hành động vì cuốn này khá mạnh ở chuyện đàm phán hiệu quả không chỉ là mặc cả con số; nó là khả năng hiểu cảm xúc, tạo an toàn tâm lý và dùng câu hỏi đúng để kéo cuộc trao đổi về thực tế.. Điều mình thích là sách không chỉ dừng ở ý đẹp mà thường cho người đọc một cách nhìn đủ rõ để biết nên đổi ở đâu trước.

Nếu chọn cuốn này, mình nghĩ nên đọc nó với kỳ vọng đúng: Người ngại đàm phán, người bán dịch vụ, quản lý, founder hoặc bất kỳ ai cần giữ lợi ích mà vẫn muốn giao tiếp tử tế. Điểm cần giữ tỉnh táo là người muốn áp dụng nguyên xi từng kỹ thuật như mánh khóe; nếu dùng máy móc, cuộc nói chuyện rất dễ gượng và mất tin.. Chính chỗ đó quyết định sách này sẽ mở đường hay chỉ thêm một cuốn vào kệ.

Nên bắt đầu từ đâu để không bị ngợp

Nếu mới bước vào chủ đề này, mình thường khuyên bắt đầu từ cuốn dễ đưa người đọc về đúng vấn đề nhất, rồi mới sang cuốn làm sâu tư duy hoặc tăng độ hệ thống. Với danh sách này, thứ tự an toàn thường là Influence, This Is Marketing, Building a StoryBrand, Thinking, Fast and Slow trước, rồi mới mở rộng ra các cuốn còn lại theo câu hỏi đang sống cùng bạn.

Đừng cố đọc hết danh sách như một checklist phải chinh phục. Danh sách tốt không nhằm tạo áp lực số lượng, mà giúp bạn chọn ít chính xác hơn. Chỉ cần một hoặc hai cuốn đi đúng giai đoạn, giá trị nhận được đã lớn hơn rất nhiều so với việc ôm cả chồng sách vì sợ bỏ lỡ.

Nếu bạn thích kiểu chia sẻ chọn lọc, kiểm chứng kỹ và thiên về áp dụng như thế này, danh sách email của site sẽ hợp hơn một feed chạy quá nhanh; mình muốn giữ nhịp gửi đủ ít để mỗi lần mở ra đều còn đáng đọc.